Ugody frankowe po wejściu w życie nowej ustawy

Od 7 sierpnia 2026 r. obowiązuje ustawa frankowa, która wprowadziła rozwiązania mające usprawnić postępowania związane z umowami powiązanymi z CHF. Jedną z najważniejszych zmian jest brak konieczności składania osobnego wniosku o zabezpieczenie w celu wstrzymania spłaty rat. Nowe regulacje wpływają także na strategie procesowe instytucji finansowych i mogą sprzyjać szybszemu kończeniu części postępowań. Nie oznacza to jednak, że każda propozycja ugody stała się korzystniejsza dla Frankowiczów.

Nowe zasady wstrzymania rat

Po wejściu w życie ustawy skutek w postaci wstrzymania obowiązku spłaty następuje z mocy prawa po doręczeniu instytucji finansowej odpisu pozwu. Nie jest więc konieczne uzyskanie odrębnego postanowienia sądu w przedmiocie zabezpieczenia.

Znaczenie ma jednak moment doręczenia pozwu, a nie samo jego wniesienie. W zależności od obciążenia danego sądu pomiędzy tymi czynnościami może upłynąć pewien czas. Nowe rozwiązanie eliminuje ryzyko odmowy zabezpieczenia, ale nie gwarantuje natychmiastowego wstrzymania płatności.

Rozliczenie wypłaconego kapitału

Zaprzestanie regulowania rat nie w każdej sytuacji będzie optymalnym rozwiązaniem. Jeżeli suma dokonanych wpłat jest niższa od kapitału wypłaconego przez kredytodawcę, po stwierdzeniu nieważności umowy do rozliczenia może pozostać istotna kwota.

Dlatego przed podjęciem decyzji należy ustalić dotychczasową wartość spłat i porównać ją z otrzymanym kapitałem. Ustawa nie zwalnia też automatycznie z innych należności niezależnych od miesięcznej raty, np. określonych składek ubezpieczeniowych.

Ugody po wyroku I instancji

Nowe przepisy ograniczają część powodów, dla których instytucjom finansowym opłacało się przedłużać postępowania. Szczególnego znaczenia nabiera etap po korzystnym dla Frankowicza wyroku sądu I instancji, kiedy dalsze prowadzenie procesu generuje kolejne koszty.

Alternatywą dla apelacji pozostaje porozumienie pozwalające dobrowolnie rozliczyć strony zgodnie z wydanym orzeczeniem. Przy ocenie takiej propozycji istotna jest jednak różnica pomiędzy rezultatem oferowanym w ugodzie a korzyściami wynikającymi z dalszego prowadzenia sprawy.

Indywidualna ocena warunków ugody

Polubowne zakończenie postępowania nie powinno być oceniane wyłącznie przez pryzmat jego szybszego zakończenia. Znaczenie mają wysokość proponowanego rozliczenia, etap procesu, dotychczasowe wpłaty oraz ewentualna potrzeba szybkiego wykreślenia hipoteki.

W przypadku braku pilnej potrzeby zakończenia sprawy należy uwzględnić także odsetki ustawowe za opóźnienie. Ich wysokość wraz z upływem czasu może zwiększać wartość roszczenia, dlatego porównanie obu wariantów powinno obejmować pełne skutki ekonomiczne.

Podatkowe skutki porozumienia

Przed podpisaniem ugody konieczna jest także analiza podatkowa. Rozporządzenie Ministra Finansów przewidujące zaniechanie poboru podatku dochodowego obowiązuje do końca 2026 r., jednak preferencja nie znajduje zastosowania w każdym przypadku.

Problemy mogą pojawić się m.in. przy finansowaniu kilku nieruchomości lub wykorzystywaniu części lokalu do działalności gospodarczej. Brak prawa do preferencji może istotnie zmienić końcowy wynik finansowy porozumienia, dlatego ten element powinien zostać sprawdzony przed jego zaakceptowaniem.

Ustawa frankowa zmieniła zasady prowadzenia postępowań, ale nie przesądziła o opłacalności ugód proponowanych Frankowiczom. Automatyczne wstrzymanie spłaty, etap procesu, wysokość rozliczonego kapitału, odsetki ustawowe oraz konsekwencje podatkowe tworzą zestaw czynników wymagających indywidualnej analizy. Przed zaakceptowaniem porozumienia kluczowe pozostaje więc porównanie jego rzeczywistego efektu finansowego z rezultatem możliwym do osiągnięcia w postępowaniu sądowym.